సభాపర్వ - అధ్యాయ 029
॥ శ్రీః ॥
2.29. అధ్యాయః 029
Mahabharata - Sabha Parva - Chapter Topics
అర్జునేన ఉత్తరదిగ్విజయే కింపురుషాదిఖండజయః॥ 1॥ అర్జునస్య ఖాండవప్రస్థం ప్రతి ప్రత్యాగమనం॥ 2॥
Mahabharata - Sabha Parva - Chapter Text
వైశంపాయన ఇవాచ॥
స శ్వేతపర్వతం వీరః సమతిక్రంయ వీర్యవాన్।
దేశం కింపురుషావాసం ద్రుమపుత్రేణ రక్షితం॥ 2-29-1(12480)
మహతా సన్నిపాతేన క్షత్రియాంతకరేణ హ।
అజయత్పాండవశ్రేష్ఠః కరే చైనం న్యవేశయత్॥ 2-29-2(12481)
తం జిత్వా హాటకం నామ దేశం గుహ్యకరక్షితం।
పాకశాసనిరవ్యగ్రః సహసైన్యః సమాసదత్॥ 2-29-3(12482)
తాంస్తు సాంత్వేన నిర్జిత్య మానసం సర ఉత్తమం।
ఋషికుల్యాస్తథా సర్వా దదర్శ కురునందనః॥ 2-29-4(12483)
సరో మానసమాసాద్య హాటకానభితః ప్రభుః।
గంధర్వరక్షితం దేశమజయత్పాండవస్తతః॥ 2-29-5(12484)
తత్ర తిత్తిరికల్మాషాన్మండూకాఖ్యాన్హయోత్తమాన్।
లేభే స కరసమత్యంతం గంధర్వనగరాత్తదా॥ 2-29-6(12485)
`హేమకూటమథాసాద్య న్యవసత్ఫల్గునస్తదా।
తం హేమకూటం రాజేంద్ర సమతిక్రంయ పాండవః॥ 2-29-7(12486)
హరివర్షం వివేశాథ సైన్యేన మహతా వృతః।
తత్ర పార్థో దదర్శాథ బహూనిహ మనోరమాన్॥ 2-29-8(12487)
నగరాన్సవనాంశ్చైవ నదీశ్చ విమలోదకాః।
పురుషాందేవకల్పాంశ్చ నారీశ్చ ప్రియదర్శనాః॥ 2-29-9(12488)
తాన్సర్వాస్తత్ర దృష్ట్వాఽథ ముదా యుక్తో ధనంజయటః।
వశే చక్రే స రత్నాని లేభే చ సుబహూని చ॥ 2-29-10(12489)
తతో నిషధమాసాద్య గిరిస్థానజయత్ప్రభుః।
అథ రాజన్నతిక్రంయ నిషధం శైలమాయతం॥ 2-29-11(12490)
వివేశ మధ్యమం వర్షం పార్థో దివ్యమిలావృతం।
తత్ర దివ్యోపమాందివ్యాన్పురుషాందేవదర్శనాన్॥ 2-29-12(12491)
అదృష్టపూర్వాన్సుభగాన్స దదర్శ ధనంజయః।
సదనాని చ శుభ్రాణి నారీశ్చాప్సరసంనిభాః॥ 2-29-13(12492)
దృష్ట్వా తానజయద్రంయాన్స తైశ్చ దదృశే తదా।
జిత్వా చ తాన్మహాభాగాన్కరే చ వినివేశ్య చ॥ 2-29-14(12493)
రత్నాన్యాదాయ దివ్యాని భూషణాన్యాసనైః సహ।
ఉదీచీమథ రాజేంద్ర యయౌ పార్థో ముదాఽన్వితః॥ 2-29-15(12494)
స దదర్శ తతో మేరుం శిఖరీణాం ప్రభుం మహత్।
తం కాంచనమయం దివ్యం చతుర్వణం దురాసదం॥ 2-29-16(12495)
ఉన్నతం శతసాహస్రం యోజనానాం తు సుస్థితం।
జ్వలంతమచలం మేరుం తేజోరాశిమనుత్తమం॥ 2-29-17(12496)
ఆక్షిపంతం ప్రభాం భానోః స్వశృంగైః కాంచనోజ్జ్వలైః।
కాంచనాభరణం దివ్యదేవగంధర్వసేవితం॥ 2-29-18(12497)
అప్రమేయమనాధృష్యమధర్మబహులైర్జనైః।
వ్యాలైరాచరితం ధోరైర్దివ్యౌషధివిదీపితం॥ 2-29-19(12498)
స్వర్గమావృత్య తిష్ఠంతముచ్ఛ్రాయేణ మహాగిరిం।
అగంయం మనసాప్యన్యైర్నదీవృక్షసమన్వితం॥ 2-29-20(12499)
నానావిహగసంఘైశ్చ నాదితం సుమనోహరైః।
తం దృష్టా ఫల్గునో మేరుం ప్రీతిమానభవత్తదా॥ 2-29-21(12500)
మేరోరిలావృతం దివ్యం సర్వతః పరిమణ్·డితం।
మేరోస్తు దక్షిణే పార్శ్వే జంబూర్నామ వనస్పతిః॥ 2-29-22(12501)
నిత్యపుష్పఫలోపేవః సిద్ధచారణసేవితః।
ఆస్వర్గముచ్ఛ్రితా రాజంస్తస్య శాఖా వనస్పతేః॥ 2-29-23(12502)
యస్య నాంనా త్విదం ద్వీపం జన్బూద్వీపమితి స్మృతం।
తాం చ జంబూం దదర్శాథ సవ్యసాచీ పరంతపః॥ 2-29-24(12503)
తౌ దృష్ట్వాఽప్రతిమౌ లోకే జంబూం మేరుం చ సంస్థితౌ।
ప్రతీమానభవద్రాజన్సర్వతః స విలోకయన్॥ 2-29-25(12504)
తత్ర లేభే తతో జిష్ణుః సిద్ధైర్దివ్యైశ్చ చారణైః।
రత్నాని బహుసాహస్రం దత్తాన్యాభరణాని చ॥ 2-29-26(12505)
వాసాంసి చ మహార్హాణి తత్ర లబ్ధ్వాఽర్జునస్తదా।
ఆమంత్రయిత్వా తాన్సర్వాన్యజ్ఞముద్దిశ్య వై గురోః॥ 2-29-27(12506)
అథాదాయ బహూన్రత్నాన్గమనాయయోపచక్రమే।
మేరుం ప్రదక్షిణీకృత్య ప్రవతప్రవరం ప్రభుః॥ 2-29-28(12507)
యయౌ జంబూనదీతీరే నదీం శ్రేష్ఠాం విలోకయన్।
స తాం మనోరమాం దివ్యాం జంబూస్వాదురసావహాం॥ 2-29-29(12508)
హైమపక్షిగణైర్జుష్టాం సౌవర్ణజలజాకులాం।
హైమపంకాం హైమజలాం సౌవర్ణోజ్జ్వలవాలుకాం॥ 2-29-30(12509)
క్వచిత్ముపిష్పితైః పూర్ణాం సౌవర్ణకుసుమోత్పలైః।
క్వచిత్తీరరుహైః కీర్ణాం హైమపుష్పైః సుపుష్పితైః॥ 2-29-31(12510)
తీర్థైశ్చ రుక్మసోపానైః సర్వతః సమలంకుతాం।
విమలైర్మణిజాలైశ్చ నృత్తగీతరవైర్యుతాం॥ 2-29-32(12511)
దీప్తైర్హేమవితానైశ్చ సమంతాచ్ఛోభితాం శుభాం।
తథావిధాం నదీం దృష్ట్వా పార్థస్తాం ప్రశశంస హ॥ 2-29-33(12512)
అదృష్టపూర్వాం రాజేంద్ర దృష్ట్వా హర్షమవాప చ।
దర్శనీయాం నదీతీరే పురుషాన్సుమనోహరాన్॥ 2-29-34(12513)
తాన్నదీసలిలాహారాన్సదారానమరోపమాన్।
నిత్యం సుఖముదా యుక్తాన్సర్వాలంకారశోభితాన్॥ 2-29-35(12514)
తేభ్యో బహూని రత్నాని తదా లేభే ధనంజయః।
దివ్యజంబూఫలం హైమం భూషణాని చ పేశలం॥ 2-29-36(12515)
లబ్ధ్వా తాందుర్లభాన్పార్థః ప్రతీచీం ప్రయయౌ దిశం।
నాగానాం రక్షితం దేశమజయశ్చ పునస్తతః॥ 2-29-37(12516)
తతో గన్వా మహారాజ వారుణీం పాకశాసనిః।
గంధమాదనమాసాద్య తతస్తానజయత్ప్రభుః॥ 2-29-38(12517)
తం గంధమాదనం రాజన్నతిక్రంయ తతోఽర్జునః।
కేతుమాలం దదర్శాథ వర్షం రత్నసమన్వితం॥ 2-29-39(12518)
సేవితం దేవకల్పైశ్చ నారీభిః ప్రియదర్శనైః।
తం జిత్వా చార్జునో రాజన్కరే చ వినివేశ్య చ॥ 2-29-40(12519)
ఆహృత్య తత్ర రత్నాని దుర్లభాని తథార్జునః।
పునశ్చ పరివృత్యాథ మాధ్యం దేశమిలావృతం॥ 2-29-41(12520)
గత్వా ప్రాచీం దిశం రాజన్సవ్యసాచీ ధనంజయః।
మేరుమందరయోర్మధ్యే శైలోదామభితో నదీం॥ 2-29-42(12521)
యే తే కీచకవేణూనాం ఛాయాం రంయాముపాసతే।
కషాన్ఝషాంశ్చ నద్యౌ తాన్ప్రఘసాందీప్తవేణిపాన్॥ 2-29-43(12522)
పశుపాంశ్చ కులిందాంశ్చ తంకణాన్పరతంకణాన్।
ఏతాన్సమస్తాంజిత్వా చ కరే చ వినివేశ్య చ॥ 2-29-44(12523)
రత్నాన్యాదాయ సర్వేభ్యో మాల్యవంతం తతో యయౌ।
తం మాల్యవంతం శైలేంద్రం సమతిక్రంయ పాండవః॥ 2-29-45(12524)
భద్రాశ్వం ప్రవివేశాథ వర్షం స్వర్గోపమం శుచిం।
తత్ర దేవోపమాందివ్యాన్పురుషాఞ్శుభసంయుతాన్॥ 2-29-46(12525)
జిత్వా తాన్స్వవశే కృత్వా కరే చ వినివేశ్య చ।
ఆహృత్య సర్వతో రత్నాన్యసంఖ్యాని తతస్తతః॥ 2-29-47(12526)
నీలం నామ గిరిం గత్వా తత్రస్థానజయత్ప్రభుః।
తతో జిష్ణురతిక్రంయ పర్వతం నీలమాయతం॥ 2-29-48(12527)
వివేశ రంయకం వర్షం సంకీర్ణం మిథునైః శుభైః।
తం దేశమథ జిత్వా స కరే చ వినివేశ్య చ॥ 2-29-49(12528)
అజయచ్చాపి బీభత్సుర్దేశం గుహ్యకరక్షితం।
తత్ర లేభే చ రాజేంద్ర సౌవర్ణాన్మృగపక్షిణః॥ 2-29-50(12529)
అగృహ్ణాద్యజ్ఞభూత్యర్థం రమణీయాన్మనోహరాన్।
అన్యాంశ్చ లబ్ధ్వా రత్నాని పాండవోఽథ మహాబలః॥ 2-29-51(12530)
గంధర్వరక్షితం దేశమజయత్సగణం తదా।
తత్ర రత్నాని దివ్యాని లబ్ధ్వా రాజన్నథార్జునః॥ 2-29-52(12531)
వర్షం హిరణ్వతం నామ వివేశాథ మహీపతే।
స తు దేశేషు రంయేషు గంతుం తత్రోపచక్రమే॥ 2-29-53(12532)
మధ్యే ప్రాసాదవృందేషు నక్షత్రాణాం శశీ యథా।
మహాపథేషు రాజైంద్ర సర్వతో యాంతమర్జునం॥ 2-29-54(12533)
ప్రాసాదవరశృంగస్థాః పరయా వీర్యశోభయా।
దదృశుస్తం స్రియః సర్వాః పార్థమాత్మయశస్కరం॥ 2-29-55(12534)
తం కలాపధరం శూరం సరథం సధనుః కరం।
సవర్మం సకిరీటం వై సంనద్ధం సపరిచ్ఛదం॥ 2-29-56(12535)
సుకుమారం మహాసత్వం తేజోరాశిమనుత్తమం।
శక్రోపమమమిత్రఘ్నం పరవారణవారణం॥ 2-29-57(12536)
పశ్యంతః స్త్రీగణాస్తత్ర శక్తిపాణిం స్మ మేనిరే।
అయం స పురుషవ్యాఘ్రో రణేఽద్భుతపరాక్రమః॥ 2-29-58(12537)
అస్య బాహుబలం ప్రాప్య న భవంత్యసుహృద్గణాః।
ఇతి వాచో బ్రువంత్యస్తాః స్త్రియః ప్రేంణా ధనంజయం॥ 2-29-59(12538)
తుష్టువుః పుష్పవృష్టిం చ ససృజుస్తస్య మూర్ధని।
దృష్ట్వా తే తు ముదా యుక్తాః కౌతూహలసమన్వితః॥ 2-29-60(12539)
రత్నైర్విభూషణైశ్చైవ అభ్యవర్షంశ్చ పాండవం।
అథ జిత్వా సమస్తాంస్తాన్కరే చ వినివేశ్య చ॥ 2-29-61(12540)
మణిహేమప్రబాలాని శస్త్రాణ్యాభరణాని చ।
ఏతాని లబ్ధ్వా పార్థోఽథ శృంగవంతం గిరిం యయౌ॥ 2-29-62(12541)
శృంగవంతం చ కౌరవ్యః సమతిక్రంయ ఫల్గునః।
ఉత్తరం హరివర్షం తు స సమాసాద్య పాండవః॥ 2-29-63(12542)
విద్యాధరగణాంశ్చైవ యక్షేంద్రాంశ్చ వినిర్జయన్।
తత్ర లేభే మహాత్మా వై వాసో దివ్యమనుత్తమం॥ 2-29-64(12543)
కిన్నరద్రుమపత్రాంశ్చ తత్ర కృష్ణాజినాన్బహూన్।
యాజ్ఞీయాంస్తాంస్తదా దివ్యాంస్తత్ర లేభే ధనంజయ'॥ 2-29-65(12544)
ఉత్తరం హరివర్షం తు స సమాసాద్య పాండవః।
ఇయేష జేతుం తం దేశం పాకశాసనందనః॥ 2-29-66(12545)
తత ఏనం మహావీర్యం మహాకాయా మహాబలాః।
ద్వారపాలాః సమాసాద్య హృష్టా వచనమబ్రువన్॥ 2-29-67(12546)
పార్థ నేదం త్వయా శక్యం పురం జేతుం కథంజన।
ఉపావర్తస్వ కల్యాణ పర్యాప్తమిదమచ్యుత॥ 2-29-68(12547)
ఇదం పురం యః ప్రవిశేద్ఘ్రువం న స భవేన్నరః।
ప్రీయామహే త్వయా వీర పర్యాప్తో విజయస్తవై॥ 2-29-69(12548)
న చాత్ర కించిజ్జేతవ్యమర్జునాత్ర ప్రదృశ్యతే।
ఉత్తరాః కురువో హ్యేతే నాత్ర యుద్ధం ప్రవర్తతే॥ 2-29-70(12549)
ప్రవిష్టోఽపి హి కౌంతేయ నేహ ద్రక్ష్యసి కించన।
న హి మానుషదేహేన శక్యమత్రాభివీక్షితుం॥ 2-29-71(12550)
అథేహ పురుషవ్యాఘ్ర కించిదన్యచ్చికీర్షసి।
తత్ప్రబ్రూహి కరిష్యామో వచనాత్తవ భారత॥ 2-29-72(12551)
తతస్తానబ్రవీద్రాజన్నర్జునః ప్రహసన్నివ।
పార్థివత్వం చికీర్షామి ధర్మరాజస్య ధీమతః॥ 2-29-73(12552)
న ప్రవేక్ష్యామి వో దేశం విరుద్ధం యది మానుషైః।
యుధిష్ఠిరాయ యత్కించిత్కరపణ్యం ప్రదీయతాం॥ 2-29-74(12553)
`నో చేత్కృష్ణేన సహితో యోధయిష్యామి సాయకైః'।
తతో దివ్యాని వస్త్రాణి దివ్యాన్యాభరణాని చ।
క్షౌమాజినాని దివ్యాని తస్య తే ప్రదదుః కరం॥ 2-29-75(12554)
ఏవం స పురుషవ్యాఘ్రో విజిత్య దిశముత్తరాం।
సంగ్రామాన్సుబహూన్కృత్వా క్షత్రియైర్దస్యుభిస్తథా॥ 2-29-76(12555)
స వినిర్జిత్య రాజ్ఞస్తాన్కరే చ వినివేశ్య తు।
ధనాన్యాదాయ సర్వేభ్యో రత్నాని వివిధాని చ॥ 2-29-77(12556)
హయాంస్తిత్తిరికల్మాషాఞ్శుకపత్రనిభానపి।
మయూరసదృశాన్యాన్సర్వాననిలరంహసః॥ 2-29-78(12557)
వృతః సుమహతా రాజన్బలేన చతురంగిణా।
ఆజగామ పునర్వీరః శక్రప్రస్థం పురోత్తమం॥ 2-29-79(12558)
ధర్మరాజాయ తత్పార్థో ధనం సర్వం సవాహనం।
న్యవేదయదనుజ్ఞాతస్తేన రాజ్ఞా గృహాన్యయౌ॥ ॥ 2-29-80(12559)
ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే సభాపర్వణి దిగ్విజయపర్వణి ఏకోనత్రింశోఽధ్యాయః॥ 29॥
 శ్లోకాలు.jpg "మహాభారతం 1,00,000 (ఒక లక్ష) శ్లోకాలు")
